الفيض الكاشاني

45

ترجمة الحقائق ( فارسى )

نيستند خود را از ايشان شمرده‌اند و مردمان حيران و سرگردان شده‌اند نه خود حقّ را مىدانند و نه تمييز « 1 » خواصّ را از غير خواصّ مىتوانند نمود ، و ليكن طريق احتياط از براى عوامّ در اين مقام آن است كه رجوع كنند به قومى از دين‌داران كه عارفند به اهل بصيرت تا آنها را به ايشان بشناسانند . و اگر چنانچه اين ميسّر نشود بايد كه استفتاء كند عامّى از شخصى كه بر ظنّش غالب باشد كه از خاصّان « 2 » است و كسى است كه دين خود را به دنيا نمىفروشد . پس هرگاه فتوا دهد به حكمى ، از وى بپرسد « 3 » كه : اين حكم در كتاب خدا يا سنّت رسول خدا يا حديث ائمّهء هُدى سلام اللَّه عليهم يافت مىشود يا نه ؟ اگر بگويد : بلى ، پس عمل كند « 4 » به آن . و اگر بگويد : اين حكم به خصوص در آنها وارد نشده امّا از آنها استنباط شده « 5 » ، يا از اجماع فقهاست بدون نصّى كه رسيده باشد ، يا مانند اين جوابها جوابى بگويد « 6 » ، پس بايد كه از ديگران بپرسد « 7 » تا برخورَد به عالمى كه جواب آن را از قرآن و حديث بگويد ، يا اشاره « 8 » نمايد به احتياط يا تخيير . و هرگاه آنچه گفتيم عامّى بجاى « 9 » آورد تفقّه در آن مسأله نموده خواهد بود و اين است طريق حقّ مبين و مذهب قدماى اماميّين ، و در دين « 10 » اعتماد بر همين است و بس . و سزاوار نيست از براى كسى كه به اهل بيت عصمت نسبت داده شود و به شيعه و امامى و اثنا عشرى مسمّى گردد مگر اخذ نمودن به آنچه گفتيم . و اگر از اين طريقهء پسنديده مايل شده به راه‌هاى مخالفين رود بدون عذرى پس از صدق نسبت به خانوادهء عصمت و ناميدن به اسامى مزبوره كما يَنبغي بِدَر خواهد بود و « 11 » اگرچه اين معنا مشعور به وى نباشد .

--> ( 1 ) . تمييز / s تميز . ( 2 ) . خاصّان / s خاصيان . ( 3 ) . بپرسد / a پرسد . ( 4 ) . كند / s a بكند . ( 5 ) . s - امّا از آنها استنباط شده . ( 6 ) . بگويد / s گويد . ( 7 ) . بپرسد / a پرسد . ( 8 ) . اشاره / a ارشاد . ( 9 ) . بجاى / a بجا . ( 10 ) . دين / s اين . ( 11 ) . s - و .